Η Ελλάδα κοντά στο Κοινωνικό Leasing – Ποιους και τι θα αφορά;
Mobility
Προς έγκριση – σύμφωνα με πληροφορίες μας- από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι η πρόταση που κατέθεσε η ελληνική κυβέρνηση, ανοίγοντας επίσημα τον δρόμο για την εφαρμογή ενός από τα πιο φιλόδοξα προγράμματα κινητικότητας που έχουν ποτέ σχεδιαστεί στη χώρα: το λεγόμενο Κοινωνικό Leasing.
Πρόκειται για επιδοτούμενη χρηματοδοτική μίσθωση ηλεκτρικού αυτοκινήτου, που εφόσον εγκριθεί οριστικά -αναμένεται- θα δώσει σε χιλιάδες ευάλωτα νοικοκυριά πρόσβαση σε σύγχρονο, καθαρό όχημα – χωρίς να χρειαστούν ούτε αγορά ούτε τραπεζικό δάνειο.
WHAT CAR
Τι είναι και πώς θα λειτουργεί
Το Κοινωνικό Leasing δεν θα είναι ελληνική πρωτοτυπία. Βασίζεται στο γαλλικό μοντέλο που εφαρμόστηκε με επιτυχία τα τελευταία χρόνια, προσαρμοσμένο στα ελληνικά δεδομένα, γιατί στην Γαλλία ίσχυε μονο γι αμικρά ηλεκτρικά (microcars). Οι δικαιούχοι κάνουν κλασική μίσθωση ηλεκτρικού αυτοκινήτου μέσω leasing – με όλες τις παρεχόμενες υπηρεσίες που συνεπάγεται αυτό (service, ασφάλιση κ.λπ.) – και η κρατική επιδότηση μειώνει δραστικά το μηνιαίο τους κόστος. Στο τέλος της τετραετούς μίσθωσης, ο χρήστης μπορεί είτε να κρατήσει το αυτοκίνητο πληρώνοντας ένα επιπλέον ποσό, είτε να το αντικαταστήσει με νέο.
Ο συνολικός προϋπολογισμός του προγράμματος ανέρχεται σε 174 εκατομμύρια ευρώ και εντάσσεται σε μια ευρύτερη δέσμη 25 δράσεων, συνολικού ύψους 5,3 δισ. ευρώ, που χρηματοδοτούνται από το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Πόση είναι η επιδότηση
Η μέση επιδότηση διαμορφώνεται στα 13.000 ευρώ ανά δικαιούχο για μίσθωση τεσσάρων ετών. Για άτομα με αναπηρία, το ποσό αυξάνεται κατά 2.000 ευρώ, φτάνοντας δηλαδή τα 15.000 ευρώ. Επιπλέον, προβλέπεται ξεχωριστή επιδότηση 500 ευρώ για την αγορά και εγκατάσταση οικιακού φορτιστή (wallbox), ώστε ο δικαιούχος να μπορεί να φορτίζει άνετα στο σπίτι του.
Για να γίνει πιο κατανοητό: αν ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο έχει συνολικό μίσθωμα 20.000 ευρώ για τέσσερα χρόνια, ο δικαιούχος θα λάβει επιδότηση 13.000 ευρώ και θα κληθεί να πληρώσει μόνο τα υπόλοιπα 7.000 ευρώ – δηλαδή περίπου 145 ευρώ τον μήνα. Χωρίς το πρόγραμμα, το ίδιο leasing θα κόστιζε γύρω στα 417 ευρώ μηνιαίως. Η εξοικονόμηση, επομένως, ξεπερνά τα 270 ευρώ κάθε μήνα.
Ποιους αφορά – τα εισοδηματικά κριτήρια
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε νοικοκυριά που χαρακτηρίζονται «μεταφορικά ευάλωτα» – δηλαδή σε οικογένειες που αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες στην κάλυψη βασικών μετακινήσεων λόγω χαμηλού εισοδήματος. Στόχος είναι να ενταχθούν συνολικά 12.500 νοικοκυριά.
Η έμφαση δίνεται σε συγκεκριμένες κατηγορίες: οικογένειες με παιδιά, νοικοκυριά με μέλος άτομο με αναπηρία, καθώς και νοικοκυριά που βιώνουν ενεργειακή ή μεταφορική φτώχεια. Τα εισοδηματικά όρια διαφοροποιούνται ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού, τον αριθμό των μελών και τυχόν γεωγραφικές ιδιαιτερότητες – το τελικό πλαίσιο κριτηρίων αναμένεται να εξειδικευτεί με την έναρξη της πλατφόρμας αιτήσεων.
Σημαντικό: για να ενταχθεί κάποιος στο πρόγραμμα δεν αρκεί να πληροί απλώς τα εισοδηματικά κριτήρια. Απαιτείται εγγραφή σε ειδικό μητρώο ωφελουμένων, η διαδικασία για το οποίο θα ανακοινωθεί με την επίσημη έναρξη της εφαρμογής.
Ποια αυτοκίνητα θα περιλαμβάνει
Οι δικαιούχοι δεν θα μπορούν να επιλέξουν οποιοδήποτε ηλεκτρικό μοντέλο της αγοράς. Θα υπάρχει δημόσια αναρτημένη λίστα επιλέξιμων οχημάτων, η οποία θα περιλαμβάνει τα πιο προσιτά ηλεκτρικά μοντέλα που κυκλοφορούν στην Ελλάδα. Η επιλογή αυτή δεν είναι τυχαία: στοχεύει αφενός στον έλεγχο του κόστους του προγράμματος και αφετέρου στη διασφάλιση ότι τα οχήματα θα είναι πρακτικά και κατάλληλα για τις καθημερινές ανάγκες των ωφελουμένων.
Το ευρύτερο πλαίσιο: επιδοτήσεις και για επιχειρήσεις
Το Κοινωνικό Leasing αποτελεί μόνο έναν από τους πυλώνες του συνολικού σχεδίου. Παράλληλα, προβλέπεται και πρόγραμμα ύψους 289 εκατ. ευρώ για περίπου 14.000 πολύ μικρές επιχειρήσεις (έως 9 εργαζόμενους και έως 2 εκατ. ευρώ κύκλο εργασιών) και για 1.000 εταιρείες logistics που θέλουν να ηλεκτροκινήσουν τον στόλο τους. Σε αυτήν την κατηγορία, η επιδότηση φτάνει το 40% για επιβατικά και ελαφριά οχήματα, και το 30% για βαρύτερα, όπως φορτηγά και λεωφορεία. Συνολικά, όλες οι δράσεις μαζί αφορούν 1,5 εκατομμύριο νοικοκυριά και 70.000 μικρές επιχειρήσεις.
Πότε ξεκινά
Η εφαρμογή του Κοινωνικού Leasing τοποθετείται μέσα στο 2026, μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων διοικητικών διαδικασιών και την ανακοίνωση της πλατφόρμας υποβολής αιτήσεων. Η έγκριση από την Κομισιόν ήταν η κρίσιμη προϋπόθεση – και πλέον έχει δοθεί. Για τα ευάλωτα νοικοκυριά που για χρόνια δεν μπορούσαν να φανταστούν καινούργιο αυτοκίνητο, πόσο μάλλον ηλεκτρικό, το μήνυμα είναι σαφές: το πρόγραμμα αυτό σχεδιάστηκε ακριβώς για εκείνους.