Games
Επικίνδυνα ανταλλακτικά στην αγορά – Θάνατοι και εκατοντάδες τραυματισμοί
Mobility
Μια μεγάλη «μαύρη τρύπα» στην ηλεκτρονική αγορά ανταλλακτικών έχει εντοπιστεί, με τις αρχές να προειδοποιούν και να παίρνουν μέτρα…
Η κίνηση του eBay να απαγορεύσει την πώληση ανταλλακτικών και συγκεκριμένα αερόσακων και πυροκροτητών, μετά τον εντοπισμό επικίνδυνων και πλαστών εξαρτημάτων σε επισκευασμένα αυτοκίνητα, δείχνει την κατάσταση που υπάρχει στην παγκόσμια αγορά ανταλλακτικών. Η απόφαση μάλιστα αναμένεται να εντείνει την πίεση και προς τις υπόλοιπες μεγάλες πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου.
WHAT CAR
Η νέα πολιτική θα τεθεί σε ισχύ στις 24 Σεπτεμβρίου 2026 και θα αφορά όλους τους πωλητές. Μέχρι τότε, όσοι διαθέτουν σχετικές αγγελίες θα πρέπει να τις αφαιρέσουν. Σε διαφορετική περίπτωση, η ίδια η πλατφόρμα θα τις διαγράψει, ενώ ενδεχόμενη επαναδημοσίευσή τους μπορεί να επιφέρει περιορισμούς στον λογαριασμό του πωλητή.
Η απόφαση δεν ελήφθη τυχαία. Προηγήθηκαν έρευνες για πλαστούς ή επικίνδυνα χαμηλής ποιότητας αερόσακους, οι οποίοι πωλούνταν μέσω διαδικτύου και κατέληγαν κυρίως σε μεταχειρισμένα αυτοκίνητα που είχαν προηγουμένως εμπλακεί σε σύγκρουση.
Το πρόβλημα αφορά κυρίως οχήματα στα οποία ο εργοστασιακός αερόσακος είχε ανοίξει και αντικαταστάθηκε με ένα φθηνό, μη εγκεκριμένο εξάρτημα. Το αυτοκίνητο επισκευαζόταν, επέστρεφε στην κυκλοφορία και συχνά πωλούνταν χωρίς ο επόμενος ιδιοκτήτης να γνωρίζει τι είχε τοποθετηθεί πίσω από το κάλυμμα του τιμονιού.
Από σωσίβιο, μεταλλική βόμβα
Στο επίκεντρο της έρευνας των αμερικανικών αρχών βρίσκονται πυροκροτητές με την ένδειξη DTN60DB. Σύμφωνα με τη NHTSA, έχουν καταγραφεί πλέον 13 περιστατικά, με δέκα νεκρούς και τρεις σοβαρά τραυματίες. Οι περισσότεροι οδηγοί έχασαν τη ζωή τους σε συγκρούσεις οι οποίες, υπό κανονικές συνθήκες, θεωρούνται επιβιώσιμες.
Αντί ο αερόσακος να φουσκώσει ελεγχόμενα και να προστατεύσει τον οδηγό, ο πυροκροτητής διαλυόταν με εκρηκτικό τρόπο. Μεταλλικά θραύσματα εκτοξεύονταν προς το στήθος, τον λαιμό, το πρόσωπο και τα μάτια των επιβαινόντων.
Τα συγκεκριμένα εξαρτήματα έφεραν το όνομα της κινεζικής Jilin Province Detiannuo Safety Technology. Η εταιρεία, ωστόσο, υποστήριξε ότι δεν τα είχε διαθέσει στην αμερικανική αγορά και ότι πιθανότατα επρόκειτο για πλαστά προϊόντα που χρησιμοποιούσαν τις δικές της σημάνσεις. Ανεξάρτητα από την πραγματική προέλευσή τους, η NHTSA τα έκρινε ελαττωματικά και απαγόρευσε την εισαγωγή και την πώλησή τους στις ΗΠΑ.
Η υπόθεση απέδειξε και κάτι ακόμη πιο ανησυχητικό: ένα αυτοκίνητο μπορεί να μην εμφανίζει καμία ενεργή εργοστασιακή ανάκληση και παρ’ όλα αυτά να διαθέτει έναν επικίνδυνο αερόσακο. Αυτό συμβαίνει επειδή το μη γνήσιο ανταλλακτικό τοποθετείται εκ των υστέρων και δεν συνδέεται με τον αριθμό πλαισίου του οχήματος.
Η αμερικανική υπηρεσία επισημαίνει ότι μόνο ο τεχνικός έλεγχος μπορεί να επιβεβαιώσει τι έχει πραγματικά τοποθετηθεί. Προειδοποιεί, μάλιστα, τους ιδιοκτήτες να μην επιχειρήσουν μόνοι τους να ανοίξουν το τιμόνι ή να αποσυναρμολογήσουν τον μηχανισμό, καθώς ο αερόσακος αποτελεί πυροτεχνικό σύστημα και ένας λανθασμένος χειρισμός μπορεί να προκαλέσει σοβαρό τραυματισμό ή θάνατο.
Το ζήτημα δεν περιορίζεται στους συγκεκριμένους πλαστούς αερόσακους. Η πολύ μεγαλύτερη υπόθεση Takata έχει οδηγήσει στην ανάκληση περισσότερων από 100 εκατομμυρίων πυροκροτητών παγκοσμίως. Μόνο στις ΗΠΑ έχουν επιβεβαιωθεί 28 θάνατοι και τουλάχιστον 400 τραυματισμοί από εκρήξεις προβληματικών αερόσακων Takata.
Ήδη η Amazon περιλαμβάνει τους αερόσακους, τους πυροκροτητές και σχετικά εξαρτήματα στις κατηγορίες προϊόντων που δεν επιτρέπεται να πωλούνται. Η νέα απόφαση του eBay ενισχύει πλέον μια γενικότερη τάση. Όσα μεγάλα ηλεκτρονικά καταστήματα και marketplaces δεν έχουν ακόμη υιοθετήσει συνολική απαγόρευση ή αυστηρό σύστημα πιστοποίησης πωλητών αναμένεται να κινηθούν προς την ίδια κατεύθυνση.
Η πίεση δεν προέρχεται μόνο από τις αρχές, αλλά και από τον τεράστιο νομικό κίνδυνο. Μια πλατφόρμα που επιτρέπει την πώληση ενός εξαρτήματος ζωτικής σημασίας, χωρίς επαρκή ιχνηλασιμότητα, βρίσκεται αντιμέτωπη με αγωγές, αξιώσεις αποζημίωσης και σημαντικό πλήγμα στην αξιοπιστία της.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Μέχρι σήμερα δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση ότι οι συγκεκριμένοι πυροκροτητές DTN60DB έχουν εντοπιστεί σε αυτοκίνητα που κυκλοφορούν στην Ελλάδα. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι ο κίνδυνος μπορεί να αγνοηθεί.
Η ελληνική αγορά διαθέτει μεγάλο αριθμό παλαιών οχημάτων, αλλά και πολλά εισαγόμενα μεταχειρισμένα με ιστορικό επισκευών που δεν είναι πάντοτε πλήρως γνωστό. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε αυτοκίνητα που έχουν υποστεί σοβαρή εμπρόσθια σύγκρουση, έχουν χαρακτηριστεί στο εξωτερικό ως ολική καταστροφή ή εμφανίζουν ίχνη αντικατάστασης του τιμονιού, του ταμπλό, των ζωνών ασφαλείας και των προεντατήρων.
Η εξαιρετικά χαμηλή τιμή ενός αερόσακου στο διαδίκτυο πρέπει να θεωρείται προειδοποιητικό σημάδι. Δεν πρόκειται για ένα απλό πλαστικό ανταλλακτικό, αλλά για σύστημα ασφαλείας που πρέπει να ενεργοποιηθεί μέσα σε χιλιοστά του δευτερολέπτου και με απολύτως ελεγχόμενη εκρηκτική διαδικασία.
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση τα ανταλλακτικά συστήματα αερόσακων πρέπει να διαθέτουν την προβλεπόμενη έγκριση τύπου και ανεξίτηλη σήμανση έγκρισης. Παράλληλα, ο Κανονισμός Γενικής Ασφάλειας Προϊόντων υποχρεώνει τα ηλεκτρονικά marketplaces να συνεργάζονται με τις αρχές, να αποσύρουν επικίνδυνες καταχωρίσεις και να ενημερώνουν τους αγοραστές όταν διαπιστώνεται ανάκληση ή σοβαρός κίνδυνος.
Το ζήτημα αφορά άμεσα και την Ελλάδα, καθώς ορισμένα συνεργεία προμηθεύονται ανταλλακτικά μέσω διαδικτύου, πολλές φορές με βασικό κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή. Ο ιδιοκτήτης του αυτοκινήτου πρέπει να ζητά σαφή ενημέρωση για την προέλευση, τον κατασκευαστή και την πιστοποίηση κάθε εξαρτήματος που τοποθετείται στο όχημά του, καθώς και το σχετικό παραστατικό αγοράς. Αυτό είναι ιδιαίτερα κρίσιμο για συστήματα ασφαλείας, όπως οι αερόσακοι, οι προεντατήρες των ζωνών, τα φρένα και τα εξαρτήματα του συστήματος διεύθυνσης, όπου ένα πλαστό, μεταχειρισμένο ή αμφίβολης ποιότητας ανταλλακτικό μπορεί να θέσει σε άμεσο κίνδυνο τη ζωή οδηγού και επιβατών.
Στην Ελλάδα, ο νόμος 5305/2026 προβλέπει τη δημιουργία ηλεκτρονικού Μητρώου Ανακλήσεων Οχημάτων βάσει VIN στο gov.gr. Το νέο σύστημα θα συγκεντρώνει την αιτία και την ημερομηνία κάθε ανάκλησης και θα επιτρέπει την ταχύτερη ενημέρωση των ιδιοκτητών. Δεν μπορεί, ωστόσο, να εντοπίσει αυτόματα ένα πλαστό ανταλλακτικό που τοποθετήθηκε εκτός του επίσημου δικτύου και δεν καταγράφηκε ποτέ στο ιστορικό του αυτοκινήτου.
Για τον υποψήφιο αγοραστή ενός μεταχειρισμένου, ο σωστός δρόμος είναι ο πλήρης έλεγχος του ιστορικού και η επιθεώρηση από εξειδικευμένο συνεργείο. Αν υπάρχουν ενδείξεις προηγούμενης ενεργοποίησης των αερόσακων, δεν αρκεί να έχει σβήσει η σχετική λυχνία στον πίνακα οργάνων. Πρέπει να επιβεβαιωθεί ότι έχουν τοποθετηθεί γνήσια ή νόμιμα εγκεκριμένα εξαρτήματα, κατάλληλα για το συγκεκριμένο μοντέλο.
Η απόφαση του eBay είναι ένα σημαντικό βήμα, αλλά δεν λύνει από μόνη της το πρόβλημα. Η ηλεκτρονική αγορά ανταλλακτικών δεν γνωρίζει σύνορα και οι επικίνδυνες καταχωρίσεις μπορούν εύκολα να μετακινηθούν σε μικρότερες πλατφόρμες ή σε κοινωνικά δίκτυα. Γι’ αυτό και το επόμενο διάστημα αναμένονται αντίστοιχες κινήσεις από τα υπόλοιπα μεγάλα e-shops, μαζί με αυστηρότερους ελέγχους για την προέλευση, την πιστοποίηση και την ιχνηλασιμότητα των
Ακολουθήστε το newsauto.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
