Games
Τα golden boys και το golden girl
ΑΦΙΕΡΩΜΑ
Οι αμοιβές των διευθυνόντων συμβούλων (CEO) στον κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας παραμένουν σε δυσθεώρητα επίπεδα, με ανοδικές τάσεις και παρά την κρίση αναμονής που υπάρχει, λόγω της Ε.Ε.
Όπως έγραψε το newsauto, η Mary Barra της General Motors ανεδείχθη ως η πιο καλοπληρωμένη CEO αυτοκινητοβιομηχανίας στις ΗΠΑ για το 2024, με συνολικές απολαβές περίπου 29,8 εκατομμυρίων δολαρίων (αυξημένες κατά 12,2% σε σχέση με το 2023). Οι μισθοί των κορυφαίων στελεχών των αυτοκινητοβιομηχανιών στις ΗΠΑ σημείωσαν άνοδο 5% κατά μέσο όρο, φθάνοντας τα 17,3 εκατ. δολάρια, σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία. Ωστόσο, ακόμη και αυτά τα τεράστια ποσά ωχριούν μπροστά στις αμοιβές του τεχνολογικού τομέα – ενδεικτικά ο Jensen Huang της Nvidia έφτασε τα 197,6 εκατ. δολάρια για το 2024, πολλαπλάσιο κάθε αυτοκινητιστικού CEO.
WHAT CAR
Συνολικά, σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας που κάλυψε 61 εταιρείες του κλάδου, ο μέσος όρος αμοιβών των CEO αυτοκινητοβιομηχανιών στις ΗΠΑ διαμορφώθηκε σε 17,3 εκατ. δολάρια για το 2024, σημειώνοντας άνοδο 5% σε ετήσια βάση. Αντίθετα, οι διευθύνοντες σύμβουλοι των εταιρειών προμηθευτών είδαν μείωση στις απολαβές τους κατά 13%, υποχωρώντας στα 11,2 εκατ. δολάρια κατά μέσο όρο. Αυτό υποδηλώνει μια διαφοροποίηση στις τάσεις αμοιβών μεταξύ των κατασκευαστών οχημάτων και των προμηθευτών: οι αυτοκινητοβιομηχανίες επιβράβευσαν περισσότερο τα στελέχη τους το 2024, πιθανότατα λόγω υψηλών κερδών και μετασχηματισμού προς την ηλεκτροκίνηση, ενώ οι προμηθευτές πιέστηκαν από μικρότερα περιθώρια κέρδους και ανάγκη για περικοπές κόστους.
Ευρώπη: Χαμηλότερες αμοιβές παρά το μέγεθος
Σε αντίθεση με τις ΗΠΑ, οι επικεφαλής των ευρωπαϊκών αυτοκινητοβιομηχανιών τείνουν να λαμβάνουν σαφώς χαμηλότερες απολαβές, παρότι ηγούνται εξίσου κολοσσιαίων εταιρειών. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η Mercedes-Benz: ο CEO Ola Källenius σχεδόν διπλασίασε τις απολαβές του το 2023, φτάνοντας τα 12,7 εκατ. ευρώ (περίπου 13,9 εκατ. δολάρια).
Μάλιστα, μετά από αυτή την 80% αύξηση – που οφειλόταν σε υψηλά μπόνους λόγω υπέρβασης στόχων κερδοφορίας – ο Källenius ξεπέρασε σε αμοιβή τον ομόλογό του στη Volkswagen.
Ο CEO της VW, Oliver Blume, έλαβε περίπου 9,7 εκατ. ευρώ για το 2023, επίπεδο αισθητά χαμηλότερο. Ενδεικτικό της συγκρατημένης προσέγγισης στην Ευρώπη είναι και η περίπτωση της Renault: ο (πρώην πλέον) διευθύνων σύμβουλος Luca de Meo έλαβε περί τα 5,5 εκατομμύρια ευρώ (6,2 εκατ. $) ως απολαβές, ποσό που μοιάζει “μικρό” μπροστά στις αμοιβές δεκάδων εκατομμυρίων των Αμερικανών ομολόγων του.
Μια ιδιαίτερη θέση στην ευρωπαϊκή σκηνή κατέχει η Stellantis, λόγω της διεθνούς φύσης της. Ο πρώην CEO της Stellantis, Carlos Tavares, είχε συνολικές απολαβές 23,9 εκατ. δολαρίων για το 2024– ένα ποσό που τον τοποθετούσε θεωρητικά στην τρίτη θέση παγκοσμίως μεταξύ των αυτοκινητιστικών CEO. Επιπλέον, ο Tavares παραιτήθηκε πρόωρα πριν τη λήξη του συμβολαίου του, καθώς τα αποτελέσματα της Stellantis δεν ικανοποίησαν τις υψηλές προσδοκίες που είχαν τεθεί.
Ο διάδοχός του, Antonio Filosa, αναλαμβάνει με ένα πιο “μετρημένο” πακέτο: προβλέπεται να αμειφθεί με έως 10,2 εκατ. δολάρια στο πρώτο του έτος, εφόσον επιτύχει τους στόχους που έχουν τεθεί. Η περίπτωση της Stellantis δείχνει ότι στην Ευρώπη υπάρχει αυξανόμενη πίεση για συσχέτιση των αμοιβών με τις επιδόσεις και συγκράτηση των απολαβών όταν τα αποτελέσματα δεν δικαιολογούν υπέρογκα ποσά.
Ασία: Συγκρατημένες απολαβές και το ρεκόρ της Toyota
Στην Ασία – και ειδικά στην Ιαπωνία – οι αμοιβές των επικεφαλής των αυτοκινητοβιομηχανιών είναι παραδοσιακά πιο συγκρατημένες, αντανακλώντας εν μέρει μια διαφορετική κουλτούρα εταιρικής διακυβέρνησης. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Toyota. Ο νέος CEO της Toyota, Koji Sato, έλαβε για το οικονομικό έτος 2024 συνολικά 826 εκατομμύρια ¥, δηλαδή «μόλις» 5,7 εκατ. δολάρια. Ακόμη και ο πρόεδρος (Chairman) της εταιρείας και πρώην CEO, Akio Toyoda, ο οποίος παραμένει ηγετική μορφή της Toyota, έφθασε σε αποδοχές-ρεκόρ για τα δεδομένα της εταιρείας: περίπου 1,95 δισεκατομμύρια ¥, δηλαδή 13,5 εκατ. δολάρια. Το ποσό αυτό ήταν το υψηλότερο στην ιστορία της Toyota, αυξημένο κατά 20% από το προηγούμενο οικονομικό έτος, καθώς η εταιρεία μεταβαίνει σε ένα πιο «παγκοσμιοποιημένο» σύστημα αμοιβών για τα ανώτατα στελέχη της. Παρόλα αυτά, αξίζει να σημειωθεί ότι ακόμη και η ιστορική αμοιβή του Toyoda υπολείπεται σημαντικά από τις αντίστοιχες των Αμερικανών ομολόγων του (περίπου στο μισό της αμοιβής της Mary Barra).
Σε άλλες ασιατικές αυτοκινητοβιομηχανίες παρατηρούμε παρόμοια εικόνα. Για παράδειγμα, ο Euisun Chung, εκτελεστικός πρόεδρος του ομίλου Hyundai Motor στη Νότια Κορέα, είχε απολαβές περίπου 11,5 δισεκατομμυρίων κορεατικών ₩ον για το 2024 – που μεταφράζονται σε περίπου 8,8 εκατομμύρια δολάρια. Το ποσό αυτό, αν και υψηλό για τα δεδομένα της Ασίας, παραμένει κάτω από το 1/3 όσων έλαβαν οι επικεφαλής των μεγάλων αμερικανικών αυτοκινητοβιομηχανιών. Συνολικά, στην ασιατική αυτοκινητοβιομηχανία οι αμοιβές των CEO τείνουν να είναι μετριοπαθείς, αντανακλώντας μια έμφαση σε μακροχρόνια σταθερότητα και συλλογική εταιρική κουλτούρα – σε αντιδιαστολή με τα πιο επιθετικά πακέτα επιβράβευσης των δυτικών εταιρειών.
Σύγκριση με τον κλάδο τεχνολογίας
Παρά τα μεγάλα νούμερα που διακινούνται στην αυτοκινητοβιομηχανία, ο χώρος της τεχνολογίας συνεχίζει να παίζει σε εντελώς άλλο «γήπεδο» όσον αφορά τις αμοιβές κορυφαίων στελεχών.
Ο πλέον ακριβοπληρωμένος CEO του ευρύτερου τομέα μετακίνησης/τεχνολογίας για το 2024 δεν προέρχεται από αυτοκίνητα αλλά από τα ημιαγωγούς: ο Jensen Huang της Nvidia εισέπραξε περίπου 197,6 εκατ. δολάρια μέσα στο έτος. Αν και το νούμερο αυτό είναι χαμηλότερο από τα 288 εκατ. $ που είχε λάβει το 2023, εξακολουθεί να ξεπερνά κατά πολύ κάθε άλλο στέλεχος του κλάδου.
Τη δεύτερη θέση στη γενική κατάταξη κατέλαβε ο Dara Khosrowshahi της Uber, με περίπου 114,9 εκατ. δολάρια – ποσό που διογκώθηκε χάρη σε γενναιόδωρα stock options. Στην τρίτη θέση βρέθηκε ένας εκπρόσωπος των παραδοσιακών βιομηχανικών προμηθευτών: ο Craig Arnold της Eaton Corporation, ο οποίος αποχώρησε από την εταιρεία το 2024 λαμβάνοντας σχεδόν 60 εκατ. δολάρια ως «χρυσό αλεξίπτωτο» αποδοχών. Μόλις στην έβδομη θέση της συνολικής λίστας εμφανίζεται η πρώτη προσωπικότητα από καθαρά αυτοκινητοβιομηχανία – η Mary Barra – γεγονός που υπογραμμίζει πόσο μεγαλύτερα είναι τα πακέτα αμοιβών στον κόσμο της Silicon Valley σε σύγκριση με την αυτοκίνηση. Σημειώνεται ότι η Barra ήταν μία από τις μόλις δύο γυναίκες που κατάφεραν να συμπεριληφθούν στη λίστα των 10 κορυφαίων απολαβών για το 2024, αναδεικνύοντας τόσο την επιτυχία της όσο και τη συνεχιζόμενη ανισορροπία εκπροσώπησης των φύλων σε τέτοιες θέσεις.
Πώς καθορίζονται οι αμοιβές
Οι θηριώδεις αυτές αμοιβές δεν είναι αυθαίρετες, αλλά προκύπτουν από λεπτομερή συμβόλαια που συνδέουν την ανταμοιβή του εκάστοτε CEO με την απόδοση της εταιρείας. Μερικά βασικά χαρακτηριστικά των συμβολαίων αυτών είναι:
Χαμηλός βασικός μισθός, υψηλά μπόνους και μετοχές: Το μεγαλύτερο μέρος των αποδοχών προέρχεται από μεταβλητά κίνητρα. Για παράδειγμα, η βάση του μισθού της Mary Barra παραμένει στα 2,1 εκατ. δολάρια (αμετάβλητη από το 2017), ενώ το υπόλοιπο της αμοιβής της για το 2024 προήλθε από $19,5 εκατ. σε δικαιώματα μετοχών και $6,6 εκατ. σε επιδόματα απόδοσης. Αντίστοιχα, η εκτόξευση της αμοιβής του Jim Farley οφείλεται σχεδόν αποκλειστικά σε μετοχικά bonus που ενεργοποιήθηκαν χάρη στην άνοδο της τιμής της μετοχής της Ford.
Στόχοι επίδοσης και ρήτρες αποτυχίας: Τα συμβόλαια θέτουν συγκεκριμένους δείκτες-στόχους (π.χ. κέρδη, απόδοση μετοχής, ποιότητα προϊόντων) που πρέπει να επιτευχθούν για να αποδοθούν τα μπόνους. Η Barra κατάφερε να υπερκαλύψει τους στόχους κερδοφορίας της GM και να οδηγήσει σε άνοδο 50% τη μετοχή το 2024, γεγονός που δικαιολογεί τις αυξημένες απολαβές της. Από την άλλη, αν οι στόχοι δεν πιαστούν, οι αποδοχές μειώνονται δραστικά – στην περίπτωση της Ford, οι ελλείψεις στην ποιότητα κόστισαν στον Farley ένα μέρος του bonus του, συμβάλλοντας σε συγκρατημένες προγραμματισμένες αμοιβές (παρά το ότι τα μετοχικά κέρδη ανέβασαν τελικά το πραγματικό του εισόδημα).
Μακροχρόνια κίνητρα έναντι βραχυπρόθεσμων: Οι περισσότερες εταιρείες δίνουν έμφαση σε μακροπρόθεσμα κίνητρα μέσω μετοχών που ξεκλειδώνουν σε βάθος χρόνου, ώστε να ευθυγραμμίζουν το συμφέρον του CEO με τη βιωσιμότητα της εταιρείας. Η αμοιβή του Elon Musk είναι ακραίο παράδειγμα: έχει δομή 100% μακροπρόθεσμη, όπου θα πληρωθεί μόνο εφόσον η Tesla φτάσει τιτάνια μεγέθη – γι’ αυτό και το 2024 ονομαστικά έλαβε $0, αλλά δυνητικά μπορεί να λάβει δισεκατομμύρια σε μετοχές αν επιτευχθούν οι στόχοι.
Διάρκεια συμβολαίου και αξιολόγηση: Ένα ακόμα στοιχείο είναι η χρονική διάρκεια και η τακτική αξιολόγηση. Για παράδειγμα, η Mercedes-Benz ανανέωσε πρόωρα το συμβόλαιο του Ola Källenius έως το 2029, δείχνοντας την εμπιστοσύνη της στο πρόσωπό του μακροπρόθεσμα. Αντιστρόφως, στη Stellantis είδαμε τη σύμβαση του Carlos Tavares να λήγει πρόωρα καθώς οι μέτοχοι και το Δ.Σ. έκριναν ανεπαρκή την απόδοση της εταιρείας. Έτσι, τα “χρυσά” συμβόλαια περιλαμβάνουν και “χάλκινες” ρήτρες αποχώρησης, διασφαλίζοντας ότι οι ηγέτες λογοδοτούν για τα αποτελέσματά τους.
Συνοψίζοντας, οι απολαβές των επικεφαλής στις αυτοκινητοβιομηχανίες παρουσιάζουν μεγάλες διακυμάνσεις ανάλογα με την περιοχή και την εταιρεία, όμως παντού αποτελούν αντικείμενο προσεκτικού σχεδιασμού ώστε να επιβραβεύουν την επιτυχία αλλά και να προστατεύουν την επιχείρηση σε περίπτωση αποτυχίας. Και ενώ τα ποσά εν έτει 2025 έχουν φτάσει σε ιστορικά υψηλά – ειδικά στις ΗΠΑ – ο ανταγωνισμός από τον τεχνολογικό κλάδο θέτει διαρκώς νέα όρια στο τι θεωρείται «υπερβολή» στις αμοιβές κορυφής.
Απολαβές CEO σημαντικών αυτοκινητοβιομηχανιών
| Εταιρεία | CEO (επικεφαλής) | Συνολικές απολαβές 2024 (εκατ. $) |
| General Motors (ΗΠΑ) | Mary Barra | 29,8 |
| Ford (ΗΠΑ) | Jim Farley | 27,6 |
| Tesla (ΗΠΑ) | Elon Musk | 0 (μετοχικό πακέτο $29.000) |
| Stellantis (Ευρ.) | Carlos Tavares (πρώην) | 23,9 |
| Rivian (ΗΠΑ) | RJ Scaringe | 13,9 |
| Mercedes-Benz (Γερμανία) | Ola Källenius | 13,9 |
| Toyota (Ιαπωνία) | Koji Sato | 5,7 |
| Hyundai Motor (Ν. Κορέα) | Euisun Chung | 8,8 |
| Volkswagen (Γερμανία) | Oliver Blume | 11,8 |
| Renault (Γαλλία) | Luca de Meo | 6,2 |
| Nvidia (ΗΠΑ, τεχνολ.) | Jensen Huang | 197,6 |
| Uber (ΗΠΑ, τεχνολ.) | Dara Khosrowshahi | 114,9 |
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ
SOS από την αγορά αυτοκινήτου προς την Κυβέρνηση
Άνοιξε διάπλατα η πόρτα για μονάδα παραγωγής αυτοκινήτων στην Ελλάδα
Η απόβαση των Τούρκων στην Ευρώπη και η Ελλάδα που κοιμάται
Ακολουθήστε το newsauto.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
