Games
Η πόλη της Ελλάδας με τον πιο μολυσμένο αέρα
Mobility
Σύμφωνα με τα τελευταία διεθνή δεδομένα, η ατμοσφαιρική ρύπανση σε αυτή την πόλη της Ελλάδας έχει φτάσει σε επίπεδα που δεν αφήνουν περιθώρια για εφησυχασμό…
Η IQAir, μία από τις μεγαλύτερες πλατφόρμες παρακολούθησης ποιότητας αέρα παγκοσμίως, κυκλοφόρησε την 8η ετήσια έκθεσή της για την ποιότητα του αέρα το 2025, αναλύοντας δεδομένα από 9.446 πόλεις σε 143 χώρες. Η έκθεση αποκαλύπτει ότι μόλις το 14% των πόλεων παγκοσμίως πληρούν τις κατευθυντήριες οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τα PM2.5. Και η Ελλάδα δεν αποτελεί εξαίρεση.
WHAT CAR
Στην Ευρώπη, 23 χώρες κατέγραψαν αύξηση στις μέσες ετήσιες συγκεντρώσεις PM2.5 το 2025, ενώ 18 είδαν μείωση. Η Ελλάδα ανήκε στις χώρες που εμφάνισαν αύξηση άνω του 30%, αποδιδόμενη σε διασυνοριακό καπνό από πυρκαγιές στη Βόρεια Αμερική και σαχαρική σκόνη από την Αφρική. Αυτοί οι εξωτερικοί παράγοντες έρχονται να επιβαρύνουν μια κατάσταση που χρόνο με τον χρόνο επιδεινώνεται για ενδογενείς λόγους.
Τα μικροσωματίδια που σκοτώνουν αθόρυβα
Το επίκεντρο της μελέτης είναι τα λεγόμενα PM2.5, σωματίδια με διάμετρο μικρότερη από 2,5 μικρόμετρα — περίπου τριάντα φορές μικρότερα από την τρίχα του ανθρώπινου κεφαλιού. Η μικροσκοπική τους διάσταση δεν τα κάνει λιγότερο επικίνδυνα. Αντίθετα, τους επιτρέπει να διεισδύουν βαθιά στους πνεύμονες και να περνούν στην κυκλοφορία του αίματος. Παράγονται από καύση ορυκτών καυσίμων, βιομηχανικές διεργασίες, πυρκαγιές και αιωρούμενη σκόνη.
Η ατμοσφαιρική ρύπανση παραμένει η κορυφαία περιβαλλοντική αιτία πρόωρων θανάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, προκαλώντας περίπου 300.000 θανάτους ετησίως. Η μακροχρόνια έκθεση συνδέεται με καρδιαγγειακές παθήσεις, εγκεφαλικά επεισόδια και χρόνιες πνευμονοπάθειες. Έρευνες δείχνουν πως η έκθεση στον μολυσμένο αέρα είναι η δεύτερη κύρια αιτία καρκίνου του πνεύμονα μετά το κάπνισμα. Το ανησυχητικό είναι ότι δεν χρειάζεται να ζεις σε πόλη που μοιάζει με το Πεκίνο για να εκτεθείς στους κινδύνους. Ακόμα και σε επίπεδα ρύπανσης κοντά ή κάτω από τα κυβερνητικά όρια, η ατμοσφαιρική ρύπανση έχει συνδεθεί με αρχικά σημάδια καρδιοπάθειας.
Το κέντρο της Αθήνας στην κορυφή
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της μελέτης, το κέντρο της Αθήνας κατέχει τη θλιβερή πρωτιά με 14,7 μg/m³ PM2.5 ετησίως — μια σημαντική άνοδος συγκριτικά με τα 11 μg/m³ που καταγράφηκαν μόλις το 2024. Για σύγκριση, το όριο που θέτει ο ΠΟΥ ως ασφαλές υπερβαίνει τα 5 μg/m³. Αυτό σημαίνει ότι το κέντρο της πρωτεύουσας έχει επίπεδα ρύπανσης σχεδόν τριπλάσια του επιτρεπτού ορίου.
Αμέσως μετά ακολουθεί η Λυκόβρυση με 13,8 μg/m³, ενώ το Χαλάνδρι και το Περιστέρι μοιράζονται την τρίτη θέση με 12,8 μg/m³.
Οι Αχαρνές καταγράφουν 12,6 μg/m³, και στη συνέχεια βρίσκονται η Πετρούπολη και ο Πειραιάς με 12,4 μg/m³ ο καθένας. Τα Άνω Λιόσια συμπληρώνουν τη λίστα με 12,1 μg/m³, ενώ ακολουθούν το Παλαιό Φάληρο (10,8 μg/m³) και το Αιγάλεω (10,7 μg/m³).
Οριακά εκτός της «κόκκινης» δεκάδας βρίσκεται η Ελευσίνα με 10,6 μg/m³, ακολουθούμενη από τα Βριλήσσια (10,3 μg/m³) και το Κερατσίνι (10,1 μg/m³).
Στον αντίποδα, περιοχές όπως ο Χολαργός, ο Κορυδαλλός, οι Θρακομακεδόνες, ο Βύρωνας, το Παπάγου και η Βουλιαγμένη καταγράφουν τιμές κάτω από τα 10 μg/m³ — εξακολουθούν δηλαδή να βρίσκονται πάνω από τα ιδανικά επίπεδα, αλλά η διαφορά με τις πλέον επιβαρημένες περιοχές είναι αισθητή.
Το χειμώνα χειροτερεύει — και δεν φταίνε μόνο τα αυτοκίνητα
Η ρύπανση στην Αθήνα δεν είναι ομοιόμορφη όλο το χρόνο. Ψυχρές θερμοκρασίες, αυξημένη χρήση θέρμανσης σπιτιών και θερμοκρασιακές αναστροφές, ειδικά σε λεκανοπέδια, είναι οι κύριοι παράγοντες που επιδεινώνουν την ποιότητα του αέρα κατά τους χειμερινούς μήνες. Τα τζάκια και τα συστήματα θέρμανσης με ξύλο, που αναβίωσαν έντονα κατά τα χρόνια της οικονομικής κρίσης, εξακολουθούν να αποτελούν σοβαρή πηγή ρύπανσης. Ερευνητές επισημαίνουν επίσης ότι τα σωματίδια PM2.5 στην Αθήνα εμφανίζουν υψηλή οξειδωτική τοξικότητα, επιβαρύνοντας ακόμα περισσότερο την υγεία κατά τις χειμερινές εκδηλώσεις ρύπανσης.
Πέρα από τη θέρμανση, σημαντικό ρόλο παίζουν οι βιομηχανικές δραστηριότητες, η ναυτιλία μέσω του λιμανιού του Πειραιά και οι μεταφορές. Η Ελλάδα διαθέτει έναν από τους παλαιότερους στόλους αυτοκινήτων στην Ευρώπη — ένα πρόβλημα που δεν αντισταθμίζεται από τον μικρό αριθμό ηλεκτρικών οχημάτων που κυκλοφορούν σήμερα. Το αποτέλεσμα είναι ένα αθροιστικό φορτίο ρύπων που, ακόμα και τις καλές μέρες, παραμένει υψηλότερο από το επιθυμητό.
Μια εικόνα που απαιτεί πράξεις, όχι μόνο μετρήσεις
Σε μια μέρα με κακή ποιότητα αέρα, η Αθήνα έχει φτάσει να κατατάσσεται στις 15 πιο ρυπογόνες μεγάλες πόλεις του κόσμου. Αυτό δεν είναι απλώς ένα στατιστικό στοιχείο — είναι μια άμεση απειλή για τη δημόσια υγεία, ιδιαίτερα για τα παιδιά, τους ηλικιωμένους και όσους πάσχουν από χρόνια νοσήματα.
Οι λύσεις δεν είναι ένα μυστικό. Ανανέωση του παλαιού στόλου οχημάτων, επέκταση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς, μείωση της εξάρτησης από ξυλόθερμα και βιομηχανικοί έλεγχοι αποτελούν εδώ και χρόνια τις γνωστές συνταγές. Αυτό που λείπει δεν είναι η γνώση — είναι η πολιτική βούληση και η κοινωνική πίεση για να μετατραπούν οι προθέσεις σε αλλαγές. Γιατί ο αέρας που αναπνέουμε δεν περιμένει.
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ
Επίσημο: Ξεκινάει η Αυτόνομη Οδήγηση στην Ευρώπη
Πολυτελές SUV σε τιμή… μικρομεσαίου; Και όμως
Με μοναδικές τιμές αλλα για λίγο
